FAQ IM Metingen Uitwisseling Algemeen

Hieronder treft u de meest gestelde vragen over Uitwisseling IM Metingen – Algemeen. Staat uw vraag er niet tussen? Kijk dan eens in één van de andere FAQ's op deze pagina. Kunt u daarin uw vraag ook niet vinden, neem dan gerust contact op met onze servicedesk.


Hoe kan ik meetwaarden volgens IM Metingen uitwisselen?

Dat kan door gebruik te maken van een IM Metingen bestandsformaat. Voor meetwaarden zijn twee formaten beschikbaar, namelijk een CSV en een XML formaat.

1. CSV-bestand; in dit bestand zijn de onderdelen zichtbaar als kolommen

2. XML-bestand; in dit bestand zijn de onderdelen zichtbaar als elementen.

Een beschrijving en voorbeelden van deze bestandsformaten zijn te vinden op de pagina Aquo-uitwisselformaten. Door praktische / technische beperkingen van een CSV-bestand bevat dit formaat niet alle elementen uit het model. Het CSV-formaat is dan ook met name geschikt voor meer ‘eenvoudige’ tijdreeksen en niet voor bijvoorbeeld complexe boringen of complexe geografische situaties. Het XML-formaat bevat wél alle mogelijkheden.

Terug naar de paginatop

Mag ik zelf bepalen wat de inhoud van een IM Metingen uitwisselbestand is?

Het IM Metingen model beschrijft de vrijheden en beperkingen bij de vulling van een IM Metingen bestand. Bij een groot aantal elementen/attributen  is vastgelegd welke waardes zijn toegestaan. Meestal wordt daarbij verwezen naar Aquo domeintabellen, maar soms mogen ook niet-Aquo waarden worden ingevuld. Ook is in het model voorgeschreven welke elementen/attributen  optioneel of verplicht zijn.

Terug naar de paginatop

Moet het IM Metingen uitwisselbestand een specifieke naam hebben?

Nee, dat hoeft niet. Het bestand moet wel de extensie *.xml of *.csv hebben.

Terug naar de paginatop

Kan één IM Metingen bestand door meerdere informatiesystemen gebruikt worden?

Ja, mits de ontvangende applicatie het IM Metingen formaat (xml en/of csv) ondersteunt. Daarbij moet wel worden bedacht welke gegevens de ontvangende applicatie nodig heeft. Bijvoorbeeld een applicatie voor het verwerken van fysisch-chemische meetwaarden zal mogelijk geen biologische meetwaarden herkennen.

Terug naar de paginatop

Ik heb een probleem bij het inlezen van een IM Metingen bestand in een informatiesysteem, wat moet ik doen?

Controleer de opbouw van het IM Metingen bestand. Bij een CSV-formaat bijvoorbeeld door controle van de kolomtitels en de vulling van  verplichte kolommen . Raadpleeg tevens de door het informatiesysteem  (bv. Aquo-kit of WKP) gemaakte logfile. Kunt u na deze controles het probleem niet oplossen, stuur dan het CSV-bestand en de logfile naar servicedesk@ihw.nl.

Terug naar de paginatop

Waarom moet ik de resultaatdatum verplicht invullen?

IM Metingen sluit aan bij de internationale standaard Observations & Measurements. In deze ISO-norm is de resultaatdatum als verplicht veld opgenomen. De resultaatdatum is het moment de meting of waarneming tot een resultaat heeft geleid. Bij een directe meting is dit over het algemeen gelijk aan de begin- of einddatum van de meetwaarde. Bij een indirecte waarneming is de resultaatdatum gelijk aan het moment  waarop de analyse is uitgevoerd en de meetwaarde wordt geregistreerd.

Terug naar de paginatop

Wat vul ik in in het uitwisselbestand als ik geen resultaatdatum in mijn bronsysteem heb?

Als er geen resultaatdatum bekend is in het bronsysteem, dan dient de einddatum van de observatie te worden ingevuld. Wanneer de einddatum van de observatie niet bekend is, dan dient de begindatum van de observatie te worden ingevuld. Het is de verantwoordelijkheid van gebruiker om de juiste resultaatdatum in te vullen. De resultaatdatum wordt onder andere gebruikt voor het beschikbaar stellen van informatie vanuit het Waterkwaliteitsportaal richting de EU waarbij resultaatdatum een verplicht veld is.

Terug naar de paginatop

Wat is het verschil tussen de resultaatdatum en de begin- en einddatum?

De begin- en einddatum bij een meetwaarde geven het tijdstip of periode weer waarop de meting of waarneming betrekking heeft. Bij een temperatuurmeting gaat het om een tijdstip (Begindatum/tijd). Bij passive sampling hebben de metingen betrekking op een periode (Begindatum/tijd t/m Einddatum/tijd). Dus resultaatdatum is altijd groter of gelijk aan begin- en einddatum.

Terug naar de paginatop

Moet ik altijd de tijd invullen bij een Datum-tijd-veld?

Nee, niet als de tijd niet bekend of niet relevant  is. Dit kan het geval zijn bij een biologische waarneming. In dat geval hoeft alleen de datum ingevuld te worden.

Terug naar de paginatop

Wat is een URN?

Een Uniform Resource Name (URN) is een naam van een computerstandaard op het World Wide Web.

De URN-standaard is bedoeld om als persistent, locatie-onafhankelijke identifier te dienen. Het is een combinatie van een lokale identifier (Namespace Identifier, NID) en een aanduiding van de herkomst van die identifier, de zogenaamde naamruimte (Namespace-Specific String, NSS).

Een urn kan er bijvoorbeeld zo uit zien: urn:aquo:biotaxon:id:1050. Waarbij het eerste deel aangeeft waar de waarde vandaan komt (in dit geval uit de Aquo standaard). Daarna wordt verwezen naar de juiste domeintabel (in dit geval de domeintabel Biotaxon) en kolom daarvan (in dit geval de kolom ID). Tot slot volgt de waarde zelf (in dit geval 1050). Door vervolgens in de Aquo domeintabellen service te zoeken naar ID 1050 in de desbetreffende tabel (biotaxon) en kolom kunnen alle gegevens achterhaald worden die bij het ID horen. IHW zorgt ervoor dat voor de Aquo tabellen alle metadata ook steeds daadwerkelijk terug te vinden is.

Terug naar de paginatop

Een URN is toch helemaal niet stabiel?

Toch wel. Het is niet in het belang van organisaties om veel te veranderen op de websites en de plekken waar uitbreidbare waarden van de codelijsten te vinden zijn. Mocht dit onverhoopt wel zo zijn dan is de gebruiker zelf verantwoordelijk voor het wijzigen van de urn.

Overigens is dit ook de reden waarom voor een URN is gekozen en juist niet voor een URL bij het verwijzen naar de uiteindelijke waarde. Het enige risico wat nu nog bestaat is dat de organisatie waar de URN gevonden kan worden wijzigt. Zoals hierboven vermeld is dat mogelijk maar vaak prima oplosbaar. Om die reden kiest IHW er ook voor om de ‘eigen’ domeintabellen als URN www.aquo.nl mee te geven i.p.v. www.ihw.nl. Aquo.nl is inmiddels 13 jaar stabiel. Een mooi voorbeeld van het gebruik van een URN buiten IHW zijn de codes voor coördinaatreferentiestelsels. Deze zijn ooit bedacht door een organisatie die ‘EPSG‘ heette. Inmiddels is die organisatie opgegaan in een andere organisatie (OGP) maar gebruikt men nog altijd de ‘epsg’ URN binnen bv GIS systemen.

Terug naar de paginatop

Wat is een codespace?

Een codespace is een verwijzing in de vorm van een url van de instantie die een domeinwaarde beheert. Dit kan bijvoorbeeld zijn http://www.nen.nl. Als dit in de toekomst http://www.nen.org wordt dan is dat geen probleem. Het is immers wel duidelijk dat het om de organisatie NEN gaat.

Terug naar de paginatop

Wat is een namespace?

Een namespace is aanduiding van de bronhouder (beheerder / eigenaar) van bepaalde gegevens. Aquo is de naam van een verzameling domeintabellen die gebruikt worden bij uitwisseling van informatie ten behoeve van waterbeheer. Bij uitwisseling van Aquo-domeinwaarden wordt door middel van de namespace ‘aquo’ aangegeven dat domeinwaarden uit de Aquo-verzameling afkomstig zijn. Impliciet wordt daarmee ook de bronhouder aangeduid (namelijk de beheerder van de Aquo domeintabellen – in dit geval IHW).

Terug naar de paginatop

Wat is een codelijst?

Een codelijst is een bepaald soort domeintabel. Wanneer vooraf niet volledig bekend is welke waarden een bepaald element/attribuut kan krijgen, maar er wel een basislijst van mogelijke waarden is, wordt een codelijst gebruikt. De meeste Aquo-domeintabellen zijn codelijsten. Er kunnen in principe domeinwaarden worden toegevoegd aan die domeintabellen. Een verzoek daartoe kan worden ingediend bij de servicedesk van IHW. Ook is het mogelijk in een uitwisselbestand een ‘eigen’ waarde op te nemen. Zie de vragen ‘Hoe voeg ik een ‘eigen’ waarde toe aan een codelijst in het csv-formaat?’ en ‘Hoe voeg ik een ‘eigen’ waarde toe aan een codelijst in het xml-formaat?’.

Terug naar de paginatop

Worden de ID’s van bestaande domeinwaarden aangepast?

Nee. Het aanpassen van de ID’s van waarden in domeintabellen zal niet gebeuren. Waarden en ook ID’s kunnen historisch worden verklaard. De geldigheid van de domeinwaarde wordt dan beëindigd. Ook kunnen er nieuwe waarden met nieuwe ID’s worden toegevoegd.

Terug naar de paginatop

Is het ID van het compartiment Oppervlaktewater 10 of 4?

De Aquo-domeintabel Compartiment bestond uit kolommen met Code, Omschrijving, Groep en Cijfercode. Het compartiment Oppervlaktewater kent de code ‘OW’ en de cijfercode ‘10’. Aan alle domeintabellen is een kolom ‘ID’ toegevoegd. Oppervlaktewater heeft als ID ‘4’. Er kan verwarring ontstaan doordat in de domeintabel compartiment zowel een kolom als ID als cijfercode heeft die beide gevuld zijn met een numerieke waarde. De Code (in dit geval OW) is voor het csv-formaat de sleutel. Het ID (in dit geval 4) is voor het xml-formaat de sleutel.  De cijfercode wordt in de praktijk niet meer gebruikt in de Aquo uitwisseling. Deze kan natuurlijk nog wel intern in bepaalde informatiesystemen aanwezig zijn.

Terug naar de paginatop

Waarom hebben ID’s niet bijvoorbeeld 5 digits? Waarom is het 1e ID bv 1 i.p.v. 00001?

De huidige ID’s in de domeintabellen (dus zonder voorloopnullen) zijn numeriek en dus prima te sorteren (1 komt voor 2 etc). Alleen als deze als tekst worden beschouwd, bijvoorbeeld door het programma MS Excel, worden ze verkeerd gesorteerd. Dit is in Excel te voorkomen door zo’n kolom  als ‘getal’ te markeren. Als ID’s met voorloopnullen in een CSV terechtkomen, dan worden de voorloopnullen verwijderd. Daarmee is het niet nodig om ID’s te voorzien van 5 digits. Daarnaast zouden alle huidige ID’s aangepast moeten worden, wat tot grote problemen gaat leiden in de systemen waar dit al is geïmplementeerd.

Terug naar de paginatop

Wie controleert of een uitwisselbestand goed is?

De bronhouder is zelf verantwoordelijk voor de inhoud van de gegevens, dus het controleren van de juistheid van de gegevens. Iedereen is verantwoordelijk voor de kwaliteit van zijn eigen gegevens. De ontvanger controleert of het bestand geschikt is om in te lezen in het ontvangende systeem. Het informatiehuis Water voert, als ontvangende partij, technische validaties uit bij het inlezen van bestanden in de Aquo-kit en het Waterkwaliteitsportaal (WKP).

Terug naar de paginatop

Kan ik UM Aquo Metingen blijven gebruiken als uitwisselformaat?

Voorlopig ondersteunt IHW de bestaande UM Aquo standaard nog tot 31-12-2017. Daarna kunnen nieuwe gegevens niet (altijd) meer met UM Aquo Metingen worden uitgewisseld. De systemen van het IHW zullen na 31-12-2017 alleen nog maar IM Metingen ondersteunen en dus geen UM Aquo Metingen meer. Hoe dat bij andere systemen zit, zal vanzelf duidelijk moeten worden. Maar er bestaat dus een risico dat gegevens die nu nog in UM Aquo Metingen formaat uitgewisseld worden op een gegeven moment naar IM Metingen omgezet moeten worden om ergens ingelezen te kunnen worden. Gelukkig zijn er qua inhoud eigenlijk geen verschillen tussen de twee formaten, dus een UM Aquo Metingen bestand kan altijd worden omgezet naar IM Metingen (andersom niet altijd, IM Metingen heeft meer mogelijkheden).

Terug naar de paginatop

Moet ik verplicht een hoedanigheid invullen in een IM Metingen uitwisselbestand?

Nee, het is niet verplicht. Het is een optioneel veld.  In principe hoeft Hoedanigheid niet ingevuld te worden, en mag het meervoudig gevuld worden. Wij raden u  echter aan hierover goede afspraken te maken met de partij waarmee u gegevens uitwisselt. Het leeglaten van het veld komt overeen met de domeinwaarde “niet van toepassing” code NVT, ID:8.

Terug naar de paginatop

Wat moet er worden ingevuld in het veld Monstercriterium?

In de kolom Monstercriterium.code kan een code worden opgenomen voor de nadere aanduiding van de beperking van het monster (is niet verplicht). Gebruik hiervoor bij biologische waarnemingen een waarde uit de domeintabel Hoedanigheid, groepen Biologisch_Kenmerk_ … en bij bodem/grondmonsters waarden uit de domeintabel Hoedanigheid, groep Korrelgroottefractie.

Terug naar de paginatop